MP Board Class 6th Sanskrit Solutions Chapter 11 अस्माकं प्रदेशः संस्कृत सुरभिः
Madhya Pradesh Board Class 6 Sanskrit Solutions Chapter 11 अस्माकं प्रदेशः
By StudyEducation
प्रश्न 1.
एकपदेन उत्तरं लिखत (एक शब्द में उत्तर लिखो)
(क) भारतस्य मध्ये कः प्रदेशः अस्ति? (भारत के मध्य में कौन-सा प्रदेश है?)
उत्तर:
मध्यप्रदेश
(ख) मध्यप्रदेशस्य मध्यभागे का नदी प्रवहति? (मध्यप्रदेश के मध्य भाग में कौन-सी नदी बहती है?)
उत्तर:
नर्मदा नदी
(ग) नर्मदायाः उत्तरदिशि कः पर्वतः अस्ति? (नर्मदा की उत्तर दिशा में कौन-सा पर्वत है?)
उत्तर:
विन्ध्याचल माला
(घ) सतपुड़ापर्वतः नर्मदायाः कस्यां दिशि स्थितः? (सतपुड़ा पर्वत नर्मदा के किस दिशा में स्थित है?)
उत्तर:
दक्षिणदिशि (दक्षिण दिशा में)।
प्रश्न 2.
एकवाक्येन उत्तरं लिखत (एक वाक्य में उत्तर लिखो)
(क) मध्यप्रदेश: कुत्र विराजते? (मध्यप्रदेश कहाँ विराजमान है?)
उत्तर:
मध्यप्रदेश: भारत देशस्य मध्यभागे विराजते। (मध्यप्रदेश भारत देश के मध्य भाग में विराजमान है।)
(ख) अस्माकं प्रदेशस्य राजधानी का अस्ति? (हमारे प्रदेश की राजधानी कहाँ है?)
उत्तर:
अस्माकं प्रदेशस्य राजधानी भोपालनगरम् अस्ति। (हमारे प्रदेश की राजधानी भोपाल नगर है।)
(ग) मध्यप्रदेशस्य कस्मिन् मण्डले हीरकरत्नानि प्राप्यन्ते? (मध्यप्रदेश के किस मण्डल में रत्न प्राप्त होते हैं?)
उत्तर:
मध्य प्रदेशस्य पन्ना मण्डले रत्नानि मिलन्ति। (मध्य प्रदेश के पन्ना मण्डल में रत्न मिलते हैं।)
(घ) वनवासिनः कुत्र विचरन्ति? (वनवासी कहाँ विचरण करते हैं?)
उत्तर:
वनवासिनः वनेषु विचरन्ति। (वनवासी लोग वनों में विचरण करते हैं।)
(ङ) मध्यप्रदेशस्य राष्ट्रियानाम् उद्यानानां नामनि लिखत। (मध्यप्रदेश के राष्ट्रीय उद्यानों के नाम लिखो।)
उत्तर:
मध्यप्रदेश-माधवोद्यानम् कान्हाकिसली, बान्धवगढ़, इत्यादीनि राष्ट्रीयानि उद्यानानि सन्ति। (मध्यप्रदेश के-माधवोद्यान, कान्हाकिसली, बान्धव गढ़, इत्यादि राष्ट्रीय उद्यान हैं।)
प्रश्न 3.
रिक्तस्थानं पूरयत (रिक्त स्थानों को भरो)
(क) नर्मदायाः उत्तरदिशि………. पर्वतमाला अस्ति।
(ख) मध्यप्रदेशस्य ……….. अंशः वनेन आवृत्तः।
(ग) उज्जयिनी ……….. नगरी।
(घ) भोपालनगरं मध्यप्रदेशस्य ………. अस्ति।
(ङ) भीमबैटका स्थले ………. प्राचीनतमानि चित्राणि सन्ति।
उत्तर:
(क) विन्ध्य
(ख) तृतीयः
(ग) महाकालस्य
(घ) राजधानी
(ङ) शैलगुहासु।
प्रश्न 4.
उचितपदेन संयोजयत (उचित शब्दों से जोड़िए)

उत्तर:
(क) → 4
(ख) → 1
(ग) → 5
(घ) → 3
(ङ) → 2
योग्यताविस्तारः
1. सस्वरं पाठं कृत्या कण्ठस्थं कुरुत-(सस्वर पाठ करते हुए कण्ठाग्र करो)
वन्दे सदा स्वदेशं, एतादृशं स्वदेशम्।
गङ्गा पुनीतभालं, वन्दे सदा स्वदेशम्।
वन्दे ध्वजत्रिवर्णं, वन्दे स्वतन्त्रदेशम।
वन्दे सदा स्वदेशं, एतादृशं स्वदेशम्।
नोट :
पाठ में गलती नहीं होनी चाहिए।
2. मध्यप्रदेशस्य दर्शनीयस्थलानां सूची निर्माय तेषां चित्राणां संग्रहं कुरुत। (मध्यप्रदेश के दर्शनीय स्थलों की सूची बनाइए तथा उनके चित्रों का संग्रह कीजिए।)
उत्तर:
मध्यप्रदेश के दर्शनीय स्थल निम्नलिखित हैं-
भोपाल नगरम्
इन्दौरनगरम्
उज्जयिनीनगरम्
जबलपुर नगरम्
महेश्वर
मण्डलेश्वरम्
ओऽमकारेश्वरम्
नेयावरं
मैहर नगर स्थित देवी शारदा मन्दिर
ताजुल मस्जिद
भीमबैटका
खजुराहो मन्दिर
साँची स्तूप
राष्ट्रीय उद्यानमाधवोद्यान, कान्हा, किसली, बान्धवगढ़
इत्यादि।
📚 All Chapters:
- Chapter 1 स्वराभ्यासः (संस्कृत शब्द परिचयः)
- Chapter 2 कर्त्तृक्रिर्त्तृयासम्बन्धः
- Chapter 3 सर्वनामशब्दाः
- Chapter 4 सङ्ख्याबोधः
- Chapter 5 विद्या-महिमा
- Chapter 6 मम दिनचर्या
- Chapter 7 संहतिः कार्यसाधिका
- Chapter 8 परोपकारः
- Chapter 9 उज्जयिनीदर्शनम्
- Chapter 10 परिचयः
- Chapter 11 अस्माकं प्रदेशः
- Chapter 12 रामचरितम्
- Chapter 13 चतुरः वानरः
- Chapter 14 जन्तुशाला
- Chapter 15 स्वतन्त्रतादिवसः
- Chapter 16 भोजस्य शिक्षाप्रियता
- Chapter 17 चरामेति चरामेति
- Chapter 18 दीपावलिः
- Chapter 19 विज्ञानस्य आविष्काराः
- Chapter 20 श्रमस्य महत्वम्
- Chapter 21 सुभाषितानि
Comments
Post a Comment